(Nie)zmienność paradygmatu dogmatycznoprawnego w świetle tez postmodernistycznego feminizmu prawniczego - Olszewska, Marlena (E-Wydawnictwo. Prawnicza i Ekonomiczna Biblioteka Cyfrowa. Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu Wrocławskiego, 2021)
Artykuł jest próbą krytycznego spojrzenia na zagadnienie paradygmatu w naukach prawnych i zestawienia wyników tych rozważań z założeniami postmodernistycznego feminizmu prawniczego. Punktem wyjścia dla podejmowanych refleksji jest analiza pojęcia paradygmatu w teorii Thomasa S. Kuhna oraz konkurencyjnej koncepcji Karla Poppera. Posłużyła ona za przyczynek do postawienia tezy o istnieniu paradygmatów na gruncie dogmatyki prawa – uznać można, że są nimi reguły egzegezy oraz konstrukt teoretyczny prawodawcy racjonalnego. Zgodnie z założeniami postmodernistycznego feminizmu prawniczego stosowane automatycznie paradygmaty uniemożliwiają dostrzeżenie tego, że prawo zorientowane jest na korzyść mężczyzn nie tylko na tych obszarach, na których jest to wyraźnie widoczne, ale także w sposób utajony, przyjmując męską perspektywę jako normę. Jako postulat de lege lata potraktować należy uwzględnienie dwóch dodatkowych dyrektyw interpretacyjnych, zaproponowanych przez Mary Joe Frug, które, odkrywając ukryte znaczenia wpisane w przepisy prawa, umożliwią osiągnięcie rzeczywistej równości płci. Nie mają one potencjału rewolucyjnego czy falsyfikacyjnego, stąd do opisu ich roli na gruncie dogmatyki prawa bardziej adekwatna wydaje się koncepcja programów badawczych Imre Lakatosa.
Keywords: paradygmat; postmodernistyczny feminizm prawniczy; feministyczna jurysprudencja; Frug, Mary Joe; Kuhn, Thomas Samuel; Popper, Karl; Lakatos, Imre