Pravo na socìaln’nyj zahist vìd bezrobìttâ : mìžnarodnyj ta nacìonal’nij dosvìd progološennâ - Pilipenko, Pilip; Ranevič, Orest (Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, 2018)
W artykule zostały zbadane teoretyczne i praktyczne aspekty związane z prawem do ochrony socjalnej w przypadku bezrobocia na poziomie prawa zarówno międzynarodowego, jak i ukraińskiego. Autorzy dostrzegają, że już w 1934 ro ku wspólnota światowa wypracowała koncepcję uniwersalnego modelu społecznego, który miał zapewnić odpowiednią ochronę osób bezrobotnych, oraz stworzone zostały odpowiednie systemy wraz z określeniem podstaw i umów, na podstawie których udzielano wypłat socjalnych w ramach określonego sytemu ubezpieczenia. Jak się wydaje, był to punkt orientacyjny późniejszych działań na poziomie konkretnych państw, które próbowały tworzyć własny system ubezpieczenia obywateli na wypadek bezrobocia.Państwo ukraińskie, budując odpowiednie struktury instytucjonalne, nie mogło pozostawać na uboczu i nie mogło nie przestrzegać międzynarodowych zobowiązań w sferze ochrony socjalnej swoich obywateli na wypadek bezrobocia. Dlatego też uchwalając w 1996 roku najważniejszy akt prawny, jakim jest Konstytucja, zagwarantowano prawo człowieka do ochrony socjalnej na wypadek bezrobocia w art. 46 Konstytucji Ukrainy. Prawo to bazuje na międzynarodowych standardach, które jasno określają politykę państw w sferze socjalnej ochrony obywateli, oznaczającą prawo do zabezpieczenia społecznego na wypadek bezrobocia.Konstytucyjne zagwarantowanie prawa do socjalnej ochrony na wypadek bezrobocia zakłada prawną podstawę regulacji tej kwestii i daje gwarancję realizacji prawa obywatela do takiej ochrony socjalnej. Według Konstytucji Ukrainy prawo obywateli do ochrony socjalnej włącza też prawo do zapewnienia jej w przypadku pełnej, częściowej lub tymczasowej utraty zdolności do pracy, w wyniku bezrobocia z przyczyn od obywatela niezależnych oraz w innych wypadkach przewidzianych prawem. Tym samym zagwarantowane przez Konstytucję i wynikające z niej normy prawo do socjalnej ochrony obywateli w przypadku bezrobocia, ma, jak cała Konstytucja na trenie państwa ukraińskiego, nadrzędną moc prawną.Prawo do socjalnej ochrony obywateli w sytuacji bezrobocia wpisuje się w jedno z głównych zadań państwa, które powinno przeciwdziałać negatywnym skutkom społecznym, jakie z bezrobocia wynikają. Rozwój i transformacja prawa społecznego w tym zakresie odbywa się w granicach systemów prawnych poszczególnych państw. Znajduje swoje odzwierciedlenie również w ustawodawstwie państwa ukraińskiego. Konstytucyjny zapis prawa do socjalnej ochrony obywateli na wypadek bezrobocia daje gwarancję skutecznego narzędzia prawnego powołanego do zapewnienia należytej jego realizacji.
Keywords: ubezpieczenie społeczne; usługi socjalne; bezpieczeństwo materialne; zatrudnienie; gwarancje zatrudnienia